නික්ම ගිය ප්‍රාඥයා.

ලොව උසස්ම බුද්ධිමතුන් අතර නොමැකෙන නාමයක් සනිටුහන් කල ස්ටීවන් හෝව්කින් පසුගිය මාර්තු 14 දින 76 වන වියේදී එක්සත් රාජධානියේ කෙම්බ්‍රිජ්හිදී අභාවප්‍රාප්ත විය. භෞතික විද්‍යාව, ගණිතය, තාරකා විද්‍යාව වැනි ක්ශේත්‍ර පිලිබඳ අවධානයෙන් සිටින අයට මේ නම හුරු පුරුදු වුවත්, බොහෝ දෙනෙකු ඔහු ගැන නොදත් කරුණු බොහෝයි.

ස්ටීවන් විලියම් හොව්කින් 1942 ජනවාරි 8 දින උපත ලබන්නේ එක්ස්ත් රාජධානියේ ඔක්ස්ෆර්ඩ් හිදීය. එනම් ගැලීලියෝ ගැලීලිගේ මරණයෙන් හරියටම වසර 300ට පසුවයි. ෆ්‍රෑන්ක් සහ ඉසබෙල් හොව්කින් යුවල ස්ටීවන්ගේ දෙමාපියන් වන අතර, පියා වෛද්‍ය පර්යේශකයෙකු සහ මව ලෙකම්වරියක ලෙස සේවය කර තිබේ. හයිගේට් හි බයිරන් සහ ශාන්ත ඇල්බන්ස් උසස් පාසල වැනි පාසල් කිහිපයකින්ම මූලික අධ්‍යාපනය හැදැරූ හොව්කින්, පවුලේ ආර්ථික දුශ්කරතා මධ්‍යයේ වුවද ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයට අතුලත් වීමට සමත් වුනා. පසු කලෙක මිතුරන් අතර “අයින්ස්ටයින්” අනවර්ථ නාමයෙන් හැඳින්වූවත්, හොව්කින් මුල් කාලීනව අධ්‍යාපනයට එතරම් කැපීපෙනෙන දස්කම් නොදැක්වූ බව සඳහන්. කෙසේ වෙතත් භෞතික විද්‍යාව, ගණිතය සහ තාරකා විද්‍යාව විශයන් වඩාත් ඔහුගේ සිත් බැඳගත්තා. ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්වව්ද්‍යාලයෙහි දෙවන සහ තුන්වන වසර වල කැපී පෙනෙන දස්කම් දැක්වූ හොව්කින් සම්භාව්ය සංගීතය, විද්‍යා ප්‍රබන්ධ සහ ඔරු පැදීමටද උනන්දුවක් දැක්වූ බව සඳහන්.

1962 වසරේදී පර්යේෂණයක් සඳහා කෙම්බ්‍රිජ් විශ්වවිද්‍යාලයේ ව්‍යවහාරික ගණිතය සහ න්‍යායාත්මක භෞතික විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවට ඇතුලත් වූ හොව්කින්, එහිදී තම ආචාර්ය උපාධිය නිම කලා. කෙසේ නමුත් 1963 දී හොව්කින් ඉතා දුර්ලභ ඝණයේ ස්නායු ආබාධයකට ලක්ව ඇති බව වෛද්‍යවරුන් විසින් නිගමනය කරනු ලැබුවා. එම රෝගය කාලයත් සමග උත්සන්න වී ශරීරයේ සියලුම මාංශපේශී අඩපන කරන්නක් වූ අතර ජීවත් වීමට තවත් ඇත්තේ වසර දෙකක් පමණ කාලයක් බව වෛද්‍යවරුන් ඔහුට දන්වනු ලැබීය. කෙසේ නමුත් ඉන් පසුබට නොවූ හොව්කින් තමා වඩාත් ප්‍රිය කල භෞතික විද්‍යාව, ගණිතය සහ තාරකා විද්‍යාව පිලිබඳ දිගින් දිගටම පර්යේෂණ වල නියැලුනා. ඉන්ටෙල්, ලෙනෝවෝ වැනි තොරතුරු තාක්ශණ ක්ෂේත්‍රයේ දැවැන්ත සමාගම් කිහිපයක් එක්වීමෙන් හොව්කින්ගේ භාවිතය සඳහා විශේෂිත රෝද පුටුවක්ද නිර්මාණය කරනු ලැබීය. 2018 මර්තු මස 14 වන දින අවසන් හුස්ම හෙලන විට 76වන වියෙහි පසුවූ ඔහු, වෛද්‍යවරුන්ගේ අනුමාන වැරදි බව පෙන්වමින් වසර 53 ජීවත් වී තිබුනා.

සිය ජීවිත කාලයෙන් වැඩි කොටසක් විද්‍යාව වෙනුවෙන් කැප කල හොව්කින් විද්‍යා ප්‍රබන්ධද ඇතුලුව පොත් පත් 15 රචනා කර තිබේ. මේ අතුරින් A brief history of time සහ The Universe in nutshell යන කෘති පාඨකයන් අතර වඩාත් ජනප්‍රිය විය. එමෙන්ම In to the Universe with Stephen Hawking වැනි රූපවාහිනි වැඩසටහන් සඳහාද හොව්කින් තම දායකත්වය දක්වා තිබේ. දරුවන් හතර දෙනෙකුගේ පියා වන හොව්කින් දෙවරක් විවාහ ගිවිසගෙන තිබේ.

කාල තරණය සහ කලු කුහර පිලිබඳ විශේෂ න්‍යායන් කිහිපයක් ඉදිරිපත් කළ හොව්කින්, 2009 වසරේදී අනාගතයෙන් පැමිණෙන කාල තරණය කරන්නන් හට සාදයක්ද සූදනම් කල බව සඳහන් වේ. කේසේ නමුත් එදින කිසිදු කාල තරණය කරන්නෙකු නොපැමිණ තිබිනි. අදේවවාදියෙකු වූ හොව්කින් පරිසර ආරක්ශණය සහ අභ්‍යවකාශ ව්‍යාපෘති සඳහාද සහය දැක්වූ බව සඳහන්. “බුද්ධිය යනු අවස්ථාවට අනුව වෙනස්වීමට ඇති හැකියාවයි” යනු ඔහු නිතර පැවසූ දෙයකි. මාර්තු 31 වන දිනට මේ මහා ප්‍රාඥයාගේ අවසන් කටයුතු යෙදී ඇති අතර, ලොව නන් දෙසින් කෙම්බ්‍රිජ් වෙත තවමත් ශෝක පනිවුඩ ඇදෙමි පවතී.